Skaten in Afghanistan, een kans op een ander leven

© Skateistan
© Skateistan

© Skateistan

De Makroyan fontein in Kaboel, Afghanistan. Geen water te zien, maar wel sporen van wieltjes op de bodem van de fontein. Sporadisch zoeven er Afghaanse jongeren op skateboards voorbij: jongens met kleurrijke schoenen en een stoere helm op het hoofd, maar ook meisjes in traditionele kledij inclusief elleboog- en kniebeschermers. Skaten is uitgegroeid tot een echte hype in Afghanistan. En deze fontein is de plaats waar het enkele jaren geleden allemaal begon.

Toen de Australische Oliver Percovich in 2007 naar Afghanistan vertrok, had hij nooit gedacht dat hij er zijn passie met zoveel mensen zou kunnen delen. Hij stond wel meteen in het middelpunt van de belangstelling toen hij zijn skateboard bovenhaalde en enkele tricks liet zien in de droogstaande fontein. De ogen van heel wat Afghaanse straatkinderen begonnen nieuwsgierig te blinken. Zowel jongens als meisjes waren oprecht geïnteresseerd in deze nieuwe sport, en allen wilden ze graag leren skaten zoals “Ollie”. Het duurde dan ook niet lang totdat de moedigste straatkinderen zich op het board waagden. Eerst bleef het bij drie skateboards en enkele gezellige skateboardlessen in en rond de fontein. Maar het grote succes bleef niet uit en Oliver kreeg grootse dromen.

© Skateistan

© Skateistan

Skateboarden als oplossing

De straatkinderen die zo enthousiast op zijn lessen reageerden, motiveerden hem om een skateboardschool op te richten. Dit met het oog op de weinige kansen die kinderen in Afghanistan krijgen om leuke en sportieve activiteiten te doen in hun vrije tijd. We mogen niet vergeten dat bijna 50% van de bevolking jonger is dan 15 jaar, en 70% zelfs jonger dan 27. Het is erg moeilijk om deze groep mensen te bereiken, maar skateboarden kan hier een oplossing bieden.

Skateboarden in Afghanistan? Het is een gewaagde gok, maar wel een goede. Zeker als we denken aan de meisjes die opgroeien in de conservatieve Afghaanse maatschappij. Tot 2001 was het voor hen verboden om een sport te beoefenen en om naar school te gaan. Sinds de val van het Talibanregime zijn hun kansen nog steeds gelimiteerd. Meisjes mogen bijvoorbeeld nog altijd niet met de fiets rijden.

En net hierin ligt het voordeel van een onbekende sport als skateboarden: niemand in Afghanistan hield er zich voorheen mee bezig, waardoor Oliver de sport aan zowel jongens als meisjes kon introduceren. Skateboarden heeft duidelijk een positieve impact op de Afghaanse meisjes, ze ervaren het als een vorm van bewegingsvrijheid. Het bevordert eveneens het gelijkheidsgevoel. De Afghaanse maatschappij heeft gelukkig geen problemen met meisjes op een skateboard, het wordt beschouwd als een zedige, eervolle sport.

© Skateistan

© Skateistan

Een veilige haven in een door oorlog verscheurde stad

Oliver bracht meer en meer skateboards over naar Kaboel en zo ontstond Skateistan, de eerste skateboardschool in Afghanistan. Het Nationaal Olympisch Comité van Afghanistan doneerde een stuk land waarop een indoor skateboardpark gebouwd werd. 29 oktober 2009 was een mijlpaal in de geschiedenis van Skateistan, namelijk de officiële opening van het skatepark. Het groeide uit tot een veilig toevluchtsoord voor jongens en meisjes in de woelige stad Kaboel, een oase van rust waar ze hun zorgen kunnen wegskaten.

Toch zijn er ook obstakels om een ambitieus project als dit op te richten in Afghanistan. Het feit dat Oliver zowel jongens als meisjes wil aanspreken met zijn skateboardschool, vraagt om enkele weloverwogen maatregelen. Volgens de Afghaanse traditie mogen meisjes vanaf 12 jaar geen contact hebben met jongens in het openbaar. Daarom heeft Skateistan een afzonderlijk skatepark ingericht speciaal voor meisjes, waar ze in alle vrijheid kunnen skaten, hun tricks perfectioneren en simpelweg genieten. Oliver vindt het niet meer dan logisch om de tradities van Afghanistan te respecteren. Hij beschouwt dit niet als een nadeel, integendeel zelfs, volgens hem zijn het net de Afghaanse meisjes die de meest onbevreesde skateboarders van Skateistan vormen.

© Skateistan

© Skateistan

Het “Terug Naar School” programma

Skateboarden is een opstap naar zoveel meer. De sport brengt jongeren van verschillende leeftijden, etniciteiten en socio-economische achtergronden samen. Ze bouwen aan hun zelfvertrouwen, leren omgaan met tolerantie en ontwikkelen vriendschapsbanden die alle sociale barrières overstijgen. Skaten wordt gezien als middel om de Afghaanse jeugd te engageren in het leven. Zij die uitblinken in het skaten krijgen zelfs de kans om later als instructeur bij Skateistan te werken.

Maar niet alleen skateboardlessen maken deel uit van Skateistan. Daarnaast bestaat er ook het “Terug Naar School” programma. De bedoeling is dat de Afghaanse jongeren na deze lessenreeks zich gesterkt voelen om zich in te schrijven bij een openbare school. Zo’n 400 Afghaanse kinderen tussen 5 en 18 jaar komen wekelijks naar de skateboardschool, 40% van hen zijn meisjes en de helft zijn straatkinderen. Het merendeel van de leerlingen zat nog nooit in hun leven in de schoolbanken. Daarom worden de lessen op een creatieve manier aangepakt, via workshops rond fotografie, film, schilderen, theater en meer. Velen onder hen trotseren zelfs de barre winterkou van Kaboel om naar de skateboardschool te komen. Hun liefde voor het skaten is groot, en de creatieve lessen inspireren hen om iets van hun leven te maken.

© Skateistan

© Skateistan

Wereldwijde aandacht

De wereld bleef niet ongevoelig voor het succesvolle project Skateistan. In 2009 regisseerde Orlando Von Einsiedel een korte documentaire, “To Live and Skate in Kabul”.  Twee jaar later maakte hij ook een film over Skateistan, getiteld “Four Wheels and a Board in Kabul”. Er bestaat eveneens een boek: “Skateistan: The Tale of Skateboarding in Afghanistan”.

Zowel de documentaires als het boek willen de aandacht vestigen op het lot van kinderen die opgroeien in Afghanistan. Ze bieden een bijzondere kijk op de levens van verschillende Afghaanse jongeren, die een nieuwe generatie skateboarders vormen en trachten een beter leven op te bouwen in een door oorlog verwoest land. We krijgen duidelijk bevestiging dat skateboarden in combinatie met goeddoordacht onderwijs een houvast kan bieden in de Afghaanse maatschappij.

© Skateistan

© Skateistan

Toekomstperspectieven

Sinds de oprichting van Skateistan in Kaboel is er ook eenzelfde project opgestart in Cambodja. Zelfs de rest van Afghanistan bleef niet onberoerd door het succes van het skateboarden. In mei 2013 kwamen er een school en skatepark in Mazar-e-Sharif, een stad in het noorden van Afghanistan. Ondertussen zijn daar al meer dan 100 leerlingen ingeschreven.

Oliver wil zich in de toekomst met dezelfde passie en overgave blijven inzetten voor Skateistan. Via het project is hij erin geslaagd om de Afghaanse jeugd een kans op een ander leven te bieden. Het veilige skatepark en de creatieve lessen houden de kinderen weg van de straat en van de dagelijkse drama in Afghanistan. Oliver is hoopvol dat zijn leerlingen zich ook later zullen afkeren van oorlog, en zich zullen vasthouden aan skateboarden als uitweg. Het logo van Skateistan stelt niet toevallig een skateboard voor dat een geweer vermorzelt.

Wil je Skateistan steunen? Dat kan. Deze maand houdt Skateistan een geldinzamelingsactie: “Keep Skatistan rolling”. Meer info hier.

Comments

This post is also available in: English