Infiltrators en Condom Lead tonen het belang van Eye On Palestine

Condom Lead
© Infiltrators

© Infiltrators

Op woensdag 26 maart 2014 vertoonde de KVS in Brussel ‘Infiltrators’, een belangrijke docufilm van Khaled Jarrar en ‘Condom Lead’, een korte film van de identieke tweelingbroers Tarzan en Arab Nasser tijdens de vierde editie van het Belgische Eye on Palestine Arts and Film Festival (EOP), ditmaal in Brussel en Gent.

Het EOP-festival programmeerde bij zijn eerste editie in 2010 Palestina-gerelateerde filmproducties. Al gauw omarmde het festivalprogramma ook kunst, muziek, theater, lezingen en andere relevante activiteiten. Voor wie zich afvraagt waarom dit van belang is, is er maar één antwoord: los van de inspirerende, ontroerende, uitdagende of confronterende schoonheid, kwaliteit en op zichzelf staande verhalen van de geselecteerde films, kunstwerken, muzikale en theatrale acts blijft de noodzaak bestaan om solidair te zijn met de Palestijnen en de aandacht te vestigen op de Palestijnse kwestie. Het is alweer bijna een jaar geleden dat op 15 mei 2013 Palestijnen en hun sympathisanten wereldwijd stilstonden bij 65 jaar Nakba, oftewel de brute, catastrofale en aanhoudende etnische zuivering van Palestina. Een fait accompli dat vandaag de dag nog steeds geen legitimiteit kent.

Khaled Jarrar

De multimediale kunstenaar en filmmaker Khaled Jarrar (1976, Jenin, Westelijke Jordaanoever) woont en werkt in Ramallah. Zijn fijnzinnige werk is te bezichtigen in solo- and groepstentoonstellingen, zoals tijdens het multi-sited NEWTOPIA: The State of Human Rights in Vlaams Mechelen en Brussel en gedurende de 15e Biënnale van Jakarta in Indonesië in 2013. Sommigen zullen zich zijn naam herinneren van zijn project Whole in the Wall bij Ayyam Gallery in Londen in 2013. Daar creëerde Jarrar een enorme betonnen muur à la de beruchte Apartheidsmuur die de Westelijke Jordaanoever verdeelt en scheidt van Israël.

Infiltrators

In zijn gelauwerde docufilm ‘Infiltrators’ (2012, 70 minuten) toont Jarrar de meedogenloze alledaagse realiteit voor het gros van de Palestijnse bevolking op de Westelijke Jordaanoever.

Khaled Jarrar INFILTRATORS POSTER (Oct-13) L“Hoe gaat het met u, moeder? Gaat het goed met u? Hoe gaat het met mijn broer –en met de kinderen? Kon ik maar uw hand kussen, moeder, habibti yemma (mijn geliefde moeder), ya ruhi (mijn ziel).” De stem klinkt van de andere kant van de Muur. Door een spleet in de Muur boven een metalen deurconstructie verschijnt de tastende hand van de vrouw die sprak. Haar hand vindt die van haar bejaarde moeder, wier ogen zich vullen met tranen. Hun vingers verstrengelen zich wanneer de vrouw aan de andere kant van de Muur verderpraat. “Zoals je ziet is mijn moeder oud en als er iets met haar gebeurt zal ik haar niet kunnen zien. Als er, God verhoede, iets slechts met haar gebeurt, kan ik niet eens afscheid van haar nemen en haar kussen, laat staan haar vragen om haar vergeving en zegen!” De bejaarde vrouw droogt de tranen die op haar wangen blijven druppelen. Weer de stem van haar dochter: “Wat kan ik zeggen? Het is zo moeilijk…” De dochter duwt iets door de spleet: een fotolijstje, met daarin de foto van een babyjongen en twee mannen in de linkerbovenhoek. De dochter: “Dit is mijn kleinzoon. We hebben hen naar Amerika gestuurd omdat er hier geen werk is, geen vrijheid. Er zijn geen huizen. De oude vrouw, die overgrootmoeder blijkt te zijn, kust stil de foto’s. Haar ogen staren wezenloos naar de Muur waarachter haar kind zich bevindt, op pijnlijk nabije afstand.

Op een bepaald moment zien we een man aan het werk in wat eruit ziet als een tunnel, temidden van een boel puin –stenen, houten balken, metalen buizen. Een mobiele telefoon gaat af. Een man zegt: “Ach, houd die mensen bij je. De tunnel is nog dicht.” Mannen praten op de achtergrond. “Laat hem met rust,” zegt een man als iemand degene die met het puin bezig is nadert, “hij weet wat hij doet.” Stenen worden weggehaald en de hoop puin verandert in een opening. “Luister, luister, hij kan er nu door!” Mensen komen de donkere tunnel binnen; het licht van een zaklamp flikkert terwijl opgewonden stemmen, gehaaste voetstappen en spetterende geluiden weerkaatsen tegen de betonnen tunnelmuur. De mensen hebben tijd nodig om hun ogen te laten wennen aan de duisternis, maar ze moeten snel hun weg vinden door het vieze water. Is het een riool, een afwateringsbuis? Sommige mensen lopen blootsvoets; anderen dragen plastic tasjes om hun schoenen om die te beschermen. Kinderstemmen klinken bang. Een baby huilt, steeds harder. Het kindje is gewikkeld in doeken, wordt vanuit de tunnel doorgegeven aan iemand die aan de andere kant staat te wachten.

Een ander shot: “Afgelopen zaterdag is hier iets heel ergs gebeurd. Een grote groep arbeiders, zo’n 200, hadden zich hier verzameld en konden niet weg. Ze wachtten van het begin van de avond tot de vroege ochtend. De jeeps van het Israëlische leger konden kennelijk niet patrouilleren, dus de arbeiders besloten de snelweg over te steken. Een jonge man twijfelde bij het oversteken. Hij stak de eerste twee rijbanen over maar werd geschept door een auto met een Israëlische bestuurder toen hij op de derde rijbaan kwam. Zijn hoofd werd 180 graden verdraaid maar hij kreeg geen toestemming om in Israël medisch te worden verzorgd. Hij stierf ter plekke. God hebbe zijn ziel.”

Tarzan & Arab Nasser

De identieke tweeling Ahmad en Muhammad Abu Nasser aka Tarzan & Arab Nasser (1988, Gaza) hebben zo hun eigen manier om uiting te geven aan en inzicht te bieden in het door trauma verscheurde leven in het destijds bezette Gaza. Gefascineerd door de restanten van vernielde Palestijnse bioscopen in hun omgeving, gesloten in de jaren ’80, raakten de broers geïnspireerd door de half-verbrande filmposters die ze ontdekten. Vanaf dat moment droomden ze ervan op een dag hun eigen films te produceren en de gelegenheid te krijgen hun eigen werk te zien. Een ontmoeting met de Palestijnse filmmaker Khalil Al Mozian veranderde hun leven. Onder de bezielende leiding van Al Mozian werkten de creatieve gebroeders Nasser in eerste instantie aan filmposters voor nog niet bestaande films met intrigerende titels die referen aan de notoire militaire operaties van het Israëlische leger. In 2010 ontvingen zij de AM Qattan’s Foundation’s Young Artist of the Year award voor dit project, Gazawood genaamd, waar ook hun eerste korte film Colourful Journey (5:51 minuten) deel van uitmaakt. Deze onderscheiding werd hun sleutel naar een nieuwe werkelijkheid: de internationale erkenning van hun werk stelde de broers na de nodige obstakels in staat naar het buitenland te reizen om hun werk niet alleen elders te presenteren, maar ook op hun gemak te bezichtigen.

Condom Lead

De titel van de korte film Condom Lead (2013, 15 minuten) verwijst naar de beruchte Israëlische militaire operatie Cast Lead op de Gazastrook in 2008-2009. In 2010 creëerden de broers een poster met als titel de naam van deze operatie in het kader van hun Gazawood-project voor een fictionele speelfilm.

© Condom Lead

© Condom Lead

Condom Lead daarentegen is gebaseerd op een idee en verhaal van de mentor van de broers, Khalid Al Mozian. De film focust op de gewenste maar breekbare dimensie van fysieke intimiteit tussen een stel met een kindje, terwijl ze constant hoorbaar blootstaan aan de gevaren van een gewapend conflict.

De ontelbare ‘ballonnen’ getuigen van een wrange humor op het moment dat de tijd verglijdt zonder enige verandering van de omstandigheden. Het angstige, onschuldige kind zou best eens symbool kunnen staan voor zowel wanhoop als hoop, vooral op het moment dat nachtelijke frustratie wordt vrijgelaten in de wind en de skyline van de stad zich vult met de restanten van –vooralsnog- onvervulde verlangens.

Condom Lead, gefilmd in één dag, is de allereerste Palestijnse film die een nominatie op het filmfestival van Cannes in de wacht sleepte.

Eye on Palestine Arts and Film Festival – 24-03 t/m 06-04-2014, Brussel en Gent, België.

Drie filmposters van Tarzan & Arab Nasser, Khaled Jarrars ‘Infiltrators’ en diens korte film ‘Bus Stop Sep 5’ maken momenteel deel uit van de eclectische internationale groepstentoonstelling ‘Fragile Hands’. Deze tentoonstelling is samengesteld door Shaheen Merali voor Die Angewandte in de Oostenrijkse hoofdstad Wenen. Hou onze website in de gaten, want al.arte.magazine was erbij!

Comments

This post is also available in: English

Geef een reactie