Het Arab Camera Festival: een filmselectie

 

Arab Camera FestivalHet Arabische Filmfestival in Rotterdam liep dit jaar van 28 november tot en met 2 december 2012. al.arte.magazine was erbij en bespreekt een selectie van de Arabische films die getoond werden. Het Arabische filmfestival bestaat sinds 2001, maar kreeg dit jaar kreeg een nieuwe naam: het Arab Camera Festival. De organisatoren zijn een nieuwe weg ingeslagen, voortbouwend op hun ervaringen uit het verleden. Deze naam is gekozen omdat de camera centraal staat op het festival. De toeschouwers zien de verhalen door de cameralens van de filmmakers. Vooral dit jaar lag de focus op de camera, die de verborgen verdriet en vreugde van de Arabische revoluties bloot legde.

Er was een groot aanbod aan films van een grote diversiteit. Waar je interesse ook ligt, politiek of juist poëzie, Turkije of Jordanië, iets luchtigs of iets zwaars, het festival had alle ingrediënten voor een goed cultureel filmfestival.

Dit jaar was het thema van het festival “de Arabische lente” en de focus lag op Syrië, waar men nog dagelijks strijdt voor een democratische en vooral burgerlijke samenleving. Naast het feit dat verschillende films werden getoond, Arabische maar ook Turkse en Koerdische, kon men nu ook debatten bijwonen en was er een masterclass over Syrië georganiseerd. Eén van de debatten ging over de verantwoordelijkheid van  kunstenaars tegenover hun landgenoten in dit voortslepende conflict. De bekende Syrische acteur Fares el-Helou was van mening dat wij ons in een luxepositie bevinden, aangezien wij dit bloedige conflict in Syrië artistiek kunnen benaderen. Hij voelde zich niet helemaal op zijn gemak om over de rol van kunst in een revolutie te bespreken, terwijl zijn land steeds meer richting afgrond gaat. Hij wilde de discussies over kunst en revolutie liever uitstellen tot de uitkomst van het conflict bekend is. Dit omdat de uitkomst volgens hem nog totaal onbekend en vaag is. Het was voor el-Helou erg moeilijk om Syrië te verlaten. “Ik weet niet of ik me binnen of buiten Syrië bevind”, waren zijn woorden.

Jonge filmmakers

De films worden zorgvuldig uitgekozen, waarbij ambassadeurs in verscheidene Arabische landen adviezen geven en films voordragen. Daarnaast kunnen jonge filmmakers hun documentaire of (korte) film inzenden. Dat maakt het Arab Camera Festival net even anders, het biedt een podium aan jonge filmmakers.

Ook worden elk jaar weer taboes aangesneden. Zo was er dit jaar de documentaire “I am gay and muslim” te zien, over het leven van homo’s in Marokko. Sommigen nog in de kast en anderen openlijk praktiserend. Het filmfestival bevat altijd actuele thema’s, taboes en ook gewoon veel humor. “Het mooie hiervan is dat er ook Arabische media aanwezig waren, die weer over deze taboes zullen berichten,” aldus trotse organisator Rosh Abdelfatah.

I am gay and muslim

I am gay and muslim

 

What’s Going On – Karim Shaaban

Een arme taxichauffeur weet zich geen raad met de pas uitgebroken demonstraties in Egypte. Hij maakt zich zorgen om zijn baan en om zijn toekomst. Zijn verloofde oefent ook nog eens druk op hem uit om een appartement te kopen. Deze film laat goed de alledaagse problemen zien van de lagere klasse van de Egyptische bevolking. Enerzijds is er enthousiasme over het nieuwe tijdperk, maar aan de andere kant is er veel angst voor het onbekende. Het is een korte film, maar met een heldere en krachtige boodschap. Als hij diep in zijn hart kijkt, wat komt dan eerst? Gaat zijn eerste keuze uit naar zekerheid of naar vrijheid en gelijkheid?

Egypte | 2012 | 15 min.


When I’ll Get Older – Diane Sara

Diane Sarah heeft een tijd lang een videodagboek bijgehouden. Als kijker kan je haar leven haast aanraken. De film is erg origineel, rauw en puur. De half Tunesische Diane Sarah is een jonge filmmaker en is al bezig met een nieuwe kortfilm. Zij laat in dit videodagboek zien dat zij een drang heeft naar beroemd worden, en Britney Spears is haar grote voorbeeld. We maken kennis met de verschillende mannen in haar leven, en vooral met het verlies van de belangrijkste man in haar leven: haar vader. Na zijn dood is ze Tunesië ontvlucht en zien wij haar op verschillende plaatsen in de wereld: Parijs, Bordeaux, Montreal en New York. Sindsdien is zij op zoek naar zichzelf. Een interessante zoektocht.

Frankrijk, Tunisië | 2012 | 55 min.


Halabjah, The Lost Children – Akram Hidou

Halabja - The Lost ChildrenNog nooit hebben wij zo’n ontroerende film gezien. En nog nooit hebben we zoveel mensen in tranen gezien in een bioscoop. Je moest wel een heel harde tante zijn wilde je het tijdens deze film droog houden. De filmmaker neemt ons mee terug naar het Koerdistan van 1988, ten tijde van het regime van Saddam Hoessein. De 20-jarige Ali is opgegroeid in Iran, terwijl zijn oorsprong in Koerdistan ligt. Toen hij nog een baby van vier maanden oud was, werd zijn familie het slachtoffer van een gifgasaanval. Tijdens deze gifgasaanvallen waartoe Saddam het bevel had gegeven, zijn heel veel moeders en kinderen om het leven gekomen. Daarnaast zijn een paar honderd kinderen door Iraanse soldaten voor medische behandeling meegenomen naar Iran. Drie- tot vierhonderd kinderen zijn tot op de dag van vandaag in Iran, zonder te weten dat hun wortels in Halabjah lagen. Moeders en vaders hopen nog iedere dag dat hun verloren kinderen terugkomen. Er zijn veel momenten in de film die onbeschrijflijk droevig en mooi tegelijk zijn. Het verhaal eindigt met een symbool van hoop.

Irak, Duitsland, Syrië | 2011 | 72 min.

 

Al Arabana – Hadi Mahuad

Een bankoverval georganiseerd door vier vrienden neemt een gruwelijke wending door het grote gebrek aan vertrouwen tussen de vrienden. Deze kortfilm laat zien hoe het hebben van vertrouwen het allerbelangrijkste is. Zonder vertrouwen ben je nergens. Het kan je zelfs je de kop kosten… Stort het bouwwerk van vertrouwen in, dan blijft niets meer overeind. Het is een korte film met een duidelijke boodschap. Mooi gefilmd en goed geacteerd.

Irak | 2012 | 22 min.


Words of Witness – Mai Iskander

We volgen de Egyptische journaliste Heba Afify tijdens het uitbreken van de Egyptische revolutie aan het begin van 2011. Elke dag voert Heba een strijd om haar werk te kunnen doen. Tijdens de roerige tijd in 2011 probeert zij zoveel mogelijk vast te leggen, ondanks de weerstand van haar moeder. “Ik weet dat je een journalist bent, maar je bent nog steeds een meisje!”, zijn de prangende woorden van haar moeder. Words of Witness is een goede documentaire, die het leven van een doorsnee Egyptische vrouw laat zien. Ze strijdt voor haar doelen en dromen. Elke keer verlegt ze haar moeder’s grenzen en draagt zij haar steentje bij aan de berichtgeving over de revolutie. Haar grootste angst is dat de revolutie onaf zal blijven. Heba Afify laat ons de wensen van het Egyptische volk en het verlangen naar democratie duidelijk zien. Alhoewel er veel verschillen zijn, is het verlangen naar een vrij en democratisch Egypte een constante.

Egypte, VS | 2012 | 68 min.

Words of Witness

 

De grote winnaar van de Arab Camera Festival 2012 Competitie is de overleden Syrische regisseur Bassel Al Shahade met zijn kortfilm ‘Saturday Morning Gift’. Een kortfilm gebaseerd op een interview met een kind dat de oorlog in Libanon (2006) overleefde.

In 2013 zullen films van het filmfestival ook nog worden vertoond in Delft, Utrecht en Den Haag. “Rotterdam is de meest internationale culturele stad van Nederland,” vindt organisator Rosh Abdelfatah. Daarom is voor de opening deze locatie gekozen. De organisatie is erg ambitieus want er staan een hoop nieuwe evenementen op de planning. Zo staat een groot festival gepland in Cairo, in 2014.

 

Comments