Bades Foundation toont rijke Riffijnse cultuur

Kasbah van Snada, met vlakbij de joodse begraafplaats
Kasbah van Snada, met vlakbij de joodse begraafplaats

Bij een toeristische reis naar Marokko denken de meesten gauw aan steden als Marrakech, Fes en Agadir. Steden in het noordelijke Rif gebied lijken minder interessant en dat is onterecht, volgens M’hamed El Abdouni en Rani Kaddouri van Bades Foundation in Nederland. Sinds vorig jaar organiseren ze excursies om de rijke cultuur te leren kennen van de Rif, of Arrif zoals ze het gebied zelf noemen. al.arte.magazine interviewde hen in Rotterdam over deze ambitie.

Hoe kwamen jullie op het idee om reizen te organiseren naar de Rif?

El Abdouni: “We merkten dat de roots van Marokkaanse Belgen en Nederlanders vaak liggen in de Rif maar dat dat deel van hun identiteit vaak gestoeld is op zwakke gronden. De info die jongeren krijgen van hun familie is gebrekkig. In Marokkaanse gemeenschappen bestaat het idee dat Arrif weinig voorstelt op cultureel en historisch gebied. Je hoort vaak ‘In Rif is er niets’. Wij willen het idee dat Arrif geen cultuur zou hebben uit de wereld helpen.”

Kaddouri: “Het idee voor Bades is er al heel lang. Als je jongeren van Marokkaanse afkomst vraagt naar hun identiteit dan hoor je doorgaans twee dingen: ofwel “Marokkaan”, ofwel verwijst die persoon naar zijn religie. Over andere delen van hun identiteit zoals hun taal en cultuur weten ze minder. Daarnaast is er in Marokko ook een volkse religie die meer bekend is bij de oudere generaties en minder bij de jongeren.”

Wat zou er veranderen als Riffijnen en andere Marokkanen meer weten over het Rif-gebied?

El Abdouni: “Dan zouden ze de nodige kennis krijgen om trots te zijn op dit deel van Marokko. Als Riffijnse jongeren de cultuur, tradities, geschiedenis en levenswijze kennen beseffen ze beter welke redenen er zijn om dit gebied te waarderen.”

 Torres. De wachttorens die door Portugezen zijn neergezet in de 17de eeuw, circa ten westen van Al Hoceima

Torres. De wachttorens die door Portugezen zijn neergezet in de 17de eeuw, circa ten westen van Al Hoceima

Krijgen jullie hiervoor steun van het Marokkaanse ministerie van toerisme?

Kaddouri: “Wij kunnen de organisatie zelf aan. Voor vergunningen kunnen we samenwerken. Maar voor ons imago is het beter om voor de rest geen samenwerking te hebben met de Marokkaanse overheid. En tot nu toe lukt ons dat.”

El Abdouni: “Bades Foundation heeft trouwens de excursies niet als hoofddoel. Ze zijn wel een middel om Arrif te laten zien. Wat we proberen te doen is de Arrif tonen zonder subsidie van een overheid. Zo kunnen we zelf bepalen hoe we de excursie invullen.”

Hoe kozen jullie voor de naam Bades?

El Abdouni: “Bades is een havenstad ten westen van Alhoceima. Het speelde een belangrijke rol in de handel tussen Afrika en Europa. Bades Foundation wil ook een link zijn tussen deze twee werelddelen. We vertellen verhalen uit de islamitische, Marokkaanse en Europese geschiedenis die te maken hebben met het Rif gebied.”

Militaire-kazerne-van-Zghanghan-vlakbij-Nador, gebouwd tijdens de Spaanse kolonisatie van Noord-Marokko. Hier werden de Regulares, de inlandse troepen in Spaanse dienst, getraind. Tijdens de Spaanse burgeroorlog werden soldaten uit de Rif naar het Iberisch schiereiland vervoerd om er te vechten.

Militaire-kazerne-van-Zghanghan-vlakbij-Nador, gebouwd tijdens de Spaanse kolonisatie van Noord-Marokko. Hier werden de Regulares, de inlandse troepen in Spaanse dienst, getraind. Tijdens de Spaanse burgeroorlog werden soldaten uit de Rif naar het Iberisch schiereiland vervoerd om er te vechten.

Wat hebben jullie intussen geleerd van jullie voorbije reizen naar de Rif?

Kaddouri: “Bij een reis met een groep uit Mechelen hadden we een aantal organisatorische fouten. In plaats van op een plek een paar keer of drie keer te overnachten kozen we om bijna elke dag ergens anders te gaan. Daardoor moesten de reizigers telkens hun spullen mee verplaatsen en dat was niet goed. Nu hebben we geleerd om de reis efficiënter te maken.”

 Panoramische view op het strand van Yellish, beter bekend als het strand van Cala Iris. Yellish was een belangrijke locale heilige

Panoramische view op het strand van Yellish, beter bekend als het strand van Cala Iris. Yellish was een belangrijke locale heilige

Bij de begeleiding kunnen de deelnemers al veel kennis halen uit uw boek ‘Abdelkrim El Khattabi & de Riffijnse Republiek’. Is het aangeraden om dat eerst te lezen?

El Abdouni: “Je hoeft mijn boek niet eerst te lezen om die reis te kunnen maken. Ik merk wel door de verkoop van dat boek dat de interesse in Rif enorm groot is. Ik denk dat het mensen fier maakt om te weten hoe Abdelkrim El Khattabi vooruitziend was en om te weten dat hij iemand uit de regio van hun ouders is.” (Boek kan je bestellen via elkhattabi.abdelkrim@gmail.com)

Tijdens een excursie leren de deelnemers dus ook meer over Abdelkrim Al-Khattabi?

El Abdouni: “Inderdaad. We proberen ook wat kunst in het aanbod te brengen. Zo nemen we de deelnemers mee naar moskeeën met decoraties in het plafond uit de 14de eeuw. We merken dat weinigen hier iets over weten. We testen ook vooraf de kennis over Arrif om te weten hoe we de begeleiding kunnen aanpassen aan de groep.

Bij een eerdere reis met jongeren uit Mechelen vroegen we hen vooraf wat ze wisten over Arrif. Ze keken mekaar aan en besloten dat ze Rif vooral kennen van vakantie en via hun ouders. Hun vakanties waren routines van het strand naar cafés en naar de familie. Daarnaast gaan ze soms in groepjes naar Tanger en Saadia om de bloemetjes buiten te zetten. Bij onze reis zagen ze dingen waarvan ze niet wisten dat ze bestonden.”

Voorbeeld van de karakteristieke traditionele architectuur uit de Rif

Voorbeeld van de karakteristieke traditionele architectuur uit de Rif

Voorbeeld van de karakteristieke traditionele architectuur uit de Rif

Voorbeeld van de karakteristieke traditionele architectuur uit de Rif

Foto’s @ Bades Foundation

Excursie Rif: cultuur, historie & landschap

Zin in een excursie naar het rijke Riffijnse cultuurgebied samen met al.arte en Bades Foundation? Midden mei vertrekken we richting de rif voor een 10-daagse rondreis. Bekijk hier alle info! En meld je aan via badestravel@alartemag.com

Comments

Geef een reactie